In elke sport speelt het mentale een belangrijke rol. Of je nu als recreant eenmaal in je leven een marathon wilt uitlopen of als elite-atleet een kwalificatie wilt afdwingen voor de Olympische Spelen, is van geen tel. Zodra je het maximum uit jezelf wilt halen, moeten alle puzzelstukjes in elkaar passen. Als wetenschappelijke discipline focust sportpsychologie op mentale aspecten van de sport, met als doel “eruit te halen wat er in zit”, op training en op wedstrijd. Twee aspecten zijn daarbij van tel.

Mentale training richt zich specifiek op het perfectioneren van de mentale processen tijdens wedstrijd, training en in het dagelijkse leven. Ook al is er geen specifieke klacht, de zoektocht naar de topprestatie vraagt om optimalisatie van elk onderdeel. Zo zijn er verschillende mentale technieken die je kunnen helpen om, bijvoorbeeld, je emotiemanagement te verbeteren, motiverende doelen te stellen met een duidelijk plan om die te bereiken, je concentratie langer vol te houden… Je kunt het vergelijken met een (mentale) krachttrainer die je helpt om sterker te worden daar waar nodig voor je sport.

Mentale begeleiding kan je dan weer vergelijken met een kinesist die je helpt revalideren na een kwetsuur. Ook op psychologisch vlak kan je soms een opdoffer krijgen. Een reeks van slechte prestaties kan bijvoorbeeld je vertrouwen wat onderuit halen, of er gebeurt iets in je leven buiten de sport waardoor je de fut niet meer hebt om je trainingen af te werken. Er is niets fundamenteel mis met jou of je leven; je bent niet ziek in je hoofd, gewoon wat uit balans. Dat evenwicht terug herstellen is het doel van mentale begeleiding, zodat je terug op je normale niveau kan presteren op training en op wedstrijd.

Elke atleet op elk niveau heeft er baat bij om zijn mentale veerkracht maximaal te ontwikkelen. Moet je dan verplicht met een sportpsycholoog samenwerken? Nee, natuurlijk niet. Een goede coach kan je ongetwijfeld al een heel stuk verder helpen. En je kunt ook heel wat opsteken uit boeken. Maar soms blijft het wel nuttig om een expert onder de arm te nemen. In die samenwerking leer je dan je mentale mogelijkheden optimaliseren voor de beste sportbeleving!

samenwerking met Jeroen Meganck, SPOC. Sportpsycholoog.